2000 zł kary za każdy dzień po terminie – historia mojego najgorszego zlecenia wideo

Zlecenie na pięć filmów o firmach dla urzędu

W drugiej połowie 2023 roku mój kolega, który zajmuje się doradztwem marketingowym, odezwał się do mnie z pewną propozycją. Zapytał, czy nie chciałbym zrealizować kilku filmów o kilku firmach w ramach projektu organizowanego przez chyba największy urząd w województwie. Kiedy to usłyszałem, powiedziałem: jasne, że tak. Tym bardziej, że mikrodokumenty o firmach to tak naprawdę moja specjalność – dużo tego robię, znam się na tym i robię to całkiem nieźle. Do tego stawka była całkiem niezła, bo wyceniłem to na 8 tysięcy netto za film. Takich filmów miałem do wykonania pięć, czyli łącznie 40 tysięcy netto.

Na bazie swojego doświadczenia wyliczyłem, że zamknę projekt maksymalnie w miesiąc. Wszystko wymagało jednego dnia zdjęciowego na każdą z firm, czyli pięć dni roboczych, plus maksymalnie po dwa dni na postprodukcję każdego filmu. Pięć razy dwa daje dziesięć, czyli łącznie 15 dni roboczych – pół miesiąca. Mamy na to miesiąc, więc jest jeszcze spory zapas czasu. Łatwizna. Co może pójść nie tak?

To był moment, w którym jeszcze nie wiedziałem, co mnie czeka. Minęły od tego czasu dwa lata i myślę, że dojrzałem do tego, aby opowiedzieć Wam tę historię, bo jest to historia, z której możecie moim zdaniem wyciągnąć bardzo dużo. Wina jest oczywiście po obu stronach, ale nie będę ukrywał, że szala tej winy jest bardzo mocno przechylona w tę drugą stronę.

Wszystko brzmiało bardzo kolorowo: super projekt, fajna stawka i fajne portfolio – dla takiego urzędu robię niemały projekt, który ma spory wpływ na świat gospodarczy w moim województwie, czyli w zachodniopomorskim. Same plusy, nie?

Czerwona flaga numer jeden: niekompletny brief

Był piątek, godzina 19. W tym momencie otrzymałem potwierdzenie, że działamy. Super, zostałem wprowadzony w projekt. Bardzo się cieszę. I tego samego dnia dostałem informację, że do wtorku, do godziny 12, mam oddać pięć scenariuszy do tych pięciu filmów.

To był pierwszy moment, w którym pomyślałem: „O kurczę, chyba się w coś wpakowałem”. Ale nie przesadzajmy, idźmy w to. Tym bardziej, że nie miałem podpisanej żadnej umowy. To też dość ważna część tej historii i bardzo duży błąd po mojej stronie, ale o tym pogadamy trochę później.

Żeby to wybrzmiało: dostałem informację, że robimy pięć filmów, i miałem na napisanie pięciu scenariuszy jeden dzień roboczy. Był piątek, godzina 19, sobota odpada, niedziela odpada, czyli jedynym pełnym dniem roboczym był poniedziałek. Dostałem informację, że muszę zrobić coś, czego w ogóle nie zakładałem – bo gdybym wiedział, że będę musiał napisać pięć scenariuszy, to po prostu bym się tego nie podjął. A gdybym wiedział, że mam napisać pięć scenariuszy w jeden dzień roboczy przed terminem ich oddania, to tym bardziej bym się tego projektu nie podjął. Ale byłem już w takiej sytuacji, byłem też trochę głupi, nie będę ukrywał, i się nie wycofałem, tylko poszedłem dalej.

Pierwszy punkt tego wywodu: otrzymałem niekompletny brief projektu filmowego. Wniosek jest taki – zawsze dopytujcie. Od tamtego czasu, kiedy dostaję tego typu zapytania, od razu pytam o wszystkie rzeczy, o których będzie w tym odcinku. Między innymi o to, kto pisze scenariusze. Jeżeli jest to duży projekt organizowany przez urząd i finansowany ze środków publicznych, to wszystko jest mocno spisane, a terminy są bardzo ważne.

Zrobiłem coś, czego już nigdy w życiu bym nie zrobił – nie wycofałem się, a wtedy powinienem. Poświęciłem kawałek weekendu, zerwałem jedną czy dwie nocki i napisałem te pięć scenariuszy. Żebyście mieli jasność: to była druga połowa 2023 roku, kiedy różnego rodzaju czaty AI nie były jeszcze tak popularne. Wiele osób nawet nie wiedziało, że istnieją – w tym ja. Dzisiaj pewnie wspomógłbym się takim narzędziem, tym bardziej, że używam czatów AI w codziennej pracy i myślę, że wychodzi mi to całkiem nieźle, bo rozumiem ideę promptowania, ideę mocnego inputu, żeby dostać mocny output. Wtedy napisałem wszystko ręcznie, nie mając zbyt wielu informacji o projekcie. Wiedziałem tylko, że robię pięć filmów o pięciu firmach i jakie to firmy, więc musiałem wszystko sobie zresearchować.

Czerwona flaga numer dwa: fatalna komunikacja mailowa

Po sytuacji z niekompletnym briefem doszło do kolejnej, jak to się dzisiaj mówi, red flagi – do absolutnie fatalnej komunikacji mailowej prowadzonej przez urząd. Kilka dni po terminie oddania scenariuszy dostałem e-mail od urzędu, w którego treści była akceptacja scenariuszy. Pomyślałem: „Kurczę, całkiem nieźle mi to idzie”. Napisałem te pięć scenariuszy, więc biorę się do pracy.

I co zrobiłem? To, co normalnie robi się w tego typu projektach w świecie biznesowym – zacząłem umawiać terminy nagrań z tymi firmami. Wysłałem im scenariusze, żeby się z nimi zapoznali, przygotowali i ewentualnie wyrazili swoje obiekcje, gdyby czegoś nie dało się zrobić.

Czas płynie, dni mijają. Czasu na projekt ogólnie było bardzo mało, bo jest jeszcze jedna rzecz, o której nie powiedziałem – projekt rozpoczął się w okolicach czerwca 2023 roku, a ja zostałem do niego zaangażowany pod koniec października 2023 roku. Oznacza to, że wszyscy inni wykonawcy, którzy robili filmy w ramach tego projektu, mieli co najmniej kilka miesięcy przewagi. Dostaję informację o projekcie, dostaję akcept, że biorę w nim udział, a po dwóch czy trzech dniach muszę oddać gotowe scenariusze – podczas gdy wszyscy inni mieli na to kilka miesięcy.

Lista zmian w scenariuszach po rzekomej akceptacji

Umawiam się, rozmawiam z firmami, myślę, że wszystko idzie gładko. Po czym mija kolejnych kilka dni i dostaję maila z gigantyczną listą zmian w moich scenariuszach. Bardzo grzecznie odpisałem: „Przepraszam bardzo, ale dostałem kilka dni temu maila z akceptacją scenariuszy, więc zacząłem już pracować – umawiam terminy nagrań, rozmawiam z firmami, prace idą do przodu”.

I wiecie, co się okazało? Że urząd po prostu nie umie używać maila. Wysyłając akceptację scenariuszy, wysyłali taką informację do wszystkich wykonawców. Dosłownie do wszystkich – a ta informacja dotyczyła tylko jednego z nas. Oczywiście w treści maila nie było napisane, kogo. Napisałem im to wprost: „Po co dodaliście mnie w ogóle do tamtego maila? Jak sobie wyobrażaliście, że odbiorę tę informację? Chyba jak każdy normalnie myślący człowiek – że moje scenariusze są zaakceptowane”. Gdyby w tym mailu była wyraźna informacja, że akceptacja dotyczy scenariuszy wykonawcy XYZ, to bym się domyślił, że wysyłają do wszystkich z jakiegoś powodu, ale mnie to nie dotyczy.

Okazało się, że oni po prostu siadali grupowo do scenariuszy każdego z wykonawców – najpierw do pierwszego, potem do drugiego, potem do trzeciego – i tak odpisywali wszystkim. Też absolutnie straszne. Wtedy doszedłem do wniosku, że takich rzeczy chyba naprawdę powinno uczyć się w szkole – jak w ogóle komunikować się z ludźmi, tym bardziej w komunikacji asynchronicznej, czyli przez maile i komunikatory.

Wziąłem to na klatę i zacząłem wprowadzać zmiany. Oczywiście nie było tak, że raz wprowadziłem zmiany i dostałem maila „OK, działamy”. To też jest absurdalne, bo skoro wysyłam scenariusz, dostaję listę zmian, wprowadzam je i odsyłam do ostatecznej akceptacji, to oni piszą: „Nie, jednak zróbmy jeszcze to, to i to”. To nie jest praca nad zamontowanym filmem – to praca nad tekstem, w którym możemy wpisać wszystko. Skoro wymyślali rzeczy na bieżąco, powinni byli usiąść i spisać wszystko, co chcą mieć w tym filmie. Ja bym to wdrożył w scenariusz, przeredagował i mielibyśmy to gotowe. A oni wprowadzali zmiany na bieżąco. Wyglądało to trochę tak, jakby jedna z pań z urzędu w ramach przerwy na kawę usiadła przy stoliku z inną panią z tego samego działu i powiedziała: „Hej, mamy tutaj scenariusz, w którym jest to i to”, a ta druga odpowiedziałaby: „A co, gdybyśmy dodali jeszcze to?”. I tak to trwało. Tych wymian było na pewno kilka – myślę, że między trzy a pięć.

Słowo „powinno”, czyli jak nie dawać feedbacku wykonawcy

W ramach tej komunikacji występowała jeszcze jedna rzecz, o której chciałbym powiedzieć głośno, bo zawsze miałem na nią alergię, a po tym projekcie mam wręcz traumatyczne podejście do tego konkretnego słowa. W mailach z informacją zwrotną bardzo, ale to bardzo często było używane słowo „powinno”.

W mojej definicji słowo „powinno” oznacza, że coś musi jakieś być, że musi spełniać jakieś kryteria i warunki. To bardzo mocne słowo o dużej sile. A ja dostawałem w mailu, że scenariusz powinien zawierać ujęcie, w którym pies ma przyczepione do pleców GoPro i mamy ujęcie z punktu widzenia psa. Był to scenariusz dotyczący firmy, która produkuje posłania dla psów. Czyli co – każdy film o firmie produkującej posłania dla psów powinien mieć takie ujęcie?

Apel do wszystkich, którzy mnie teraz słuchają: jeżeli chcecie używać tego słowa, używajcie go rozważnie. To słowo o bardzo mocnym brzmieniu i znaczeniu. Nie, scenariusz nie powinien zawierać takiego ujęcia. On może zawierać takie ujęcie. To może być fajny pomysł. Słowo „powinno” skierowane do drugiej strony atakuje tę drugą stronę – brzmi tak, jakby ta druga strona, w tym przypadku ja, po prostu nie znała się na swojej pracy.

Sprzęt i ujęcia trzeba ustalić na etapie preprodukcji i wyceny

Idąc dalej, jeżeli chodzi o ten konkretny przykład, czyli o POV psa, który biegnie radośnie do posłania lub z niego wybiega – złym podejściem ze strony pracownika urzędu było to, że z góry zakładał, że to się da zrobić. Z góry zakładał, że posiadam taką kamerę, że posiadam taką uprząż, że mam możliwość zamocowania tego typu kamery na psie i że będzie to jeszcze dobrze wyglądało.

W moim świecie – i pewnie tego sformułowania będę używał w tym odcinku dość często – takie rzeczy ustala się jeszcze na etapie preprodukcji filmu. Zanim w ogóle dojdzie do wyceny, pytamy drugiej strony: „Hej, czy macie taki sprzęt?”. „Nie, nie mamy, ale możemy go wypożyczyć”. „Super, to wypożyczcie, bo chcemy mieć ujęcia typu POV”. I wtedy nie ma w tym absolutnie żadnego problemu – w takiej sytuacji uwzględniam w swojej wycenie rental takiego sprzętu. A tutaj doszło do sytuacji, w której ktoś zakładał, że coś się da, w momencie, kiedy wycena była już dawno zaakceptowana. Gdybym dopuścił do tego, że faktycznie wypożyczyłbym taką kamerę z mocowaniem, zapłaciłbym za to z własnych pieniędzy, a nie z pieniędzy projektu, bo nie uwzględniłem tego w wycenie. Disclaimer: nie doszło do zrobienia takiego ujęcia, bo wyperswadowałem im, że nie mam takiego sprzętu i bez dodatkowego budżetu jest to niewykonalne.

Jeżeli ktoś coś zakłada z góry, to trzeba taką osobę ustawić do pionu albo zadbać o to, żebyście Wy jako wykonawcy na etapie preprodukcji po prostu rozmawiali i mieli przygotowaną konkretną checklistę, ankietę, cokolwiek, co pozwoli Wam uniknąć takiej sytuacji. To niby pierdoła, ale jeżeli takich pierdół w ramach projektu trwającego kwartał jest kilkanaście czy nawet kilkadziesiąt, to frustracja narasta i robi się coraz mniej przyjemnie.

Trzy dni robocze na próbach dodzwonienia się do urzędu

Tak trwała ta absolutnie bezsensowna praca ze scenariuszami. Zgłaszałem firmie, dla której byłem podwykonawcą, jaka jest sytuacja – że czekam na odpowiedź długo, a powinienem już nagrywać. I wtedy ta firma powiedziała mi: „Igor, dzwoń do nich”. Pomyślałem: OK, nie lubię tego. I nie chodzi o to, że nie lubię dzwonić, bo się wstydzę czy stresuję – absolutnie nie. Tylko wiem, jak to się kończy. Dlatego praktycznie w ogóle nie używam telefonu w komunikacji biznesowej, bo bardzo często dochodzi do sytuacji, w której nie mamy żadnego potwierdzenia na papierze, że coś zostało ustalone.

I nie zgadniecie. Nie chodzi o to, że coś zostało ustalone przez telefon, a potem okazało się, że jednak nie. Chodzi o to, że próbowałem się dodzwonić do urzędu przez trzy dni. Absolutny brak kontaktu. I nawet nie o to chodzi, że ktoś nie odbierał – dodzwaniałem się, ale za każdym razem dostawałem informację, że pani, z którą koresponduję mailowo, teraz nie może, że jej przekażą, że odzwoni. Albo: „Proszę zadzwonić o tej i o tej godzinie”. Dzwonię o tej godzinie – wciąż to samo. Trzy dni robocze po prostu poszły do kosza. Coś absolutnie niepoważnego, jeżeli chodzi o projekt finansowany ze środków publicznych na – jak się domyślam – co najmniej kilkaset tysięcy złotych.

Bomba, czyli scenariusze, których nie dało się zrealizować

Po walce ze scenariuszami i po ich ostatecznej akceptacji – i to uwaga, akceptacji warunkowej – dostałem od urzędu informację, że to wszystko trwa za długo i akceptują to warunkowo. Czyli: „Panie Podgórski, nie wykonał pan swojej pracy odpowiednio rzetelnie, ale kończy nam się czas, więc przejdźmy do kolejnego etapu”. Przypomnę: trzy dni nie mogłem się dodzwonić, a na odpowiedź na jednego maila czekałem tydzień czy półtora. Ale wiadomo – spychologia odpowiedzialności to absolutny standard przy tego typu projektach.

I teraz ta bomba. Już podczas nagrań okazało się, że większości z tych scenariuszy nie da się zrealizować.

Tak, moi drodzy. Podczas pracy nad scenariuszami, kiedy urząd odpisywał mi na przykład, że dany scenariusz powinien zawierać ujęcie, w którym właściciel firmy przechadza się po magazynie, uśmiecha się do swoich pracowników, wita się z nimi i pomaga im pakować paczki – to finalnie podczas nagrań okazywało się, że dana firma nie ma magazynu i nie ma pracowników. Jest to jednoosobowa firma, która działa w malutkiej kanciapce składającej się z jednego pomieszczenia. Kurtyna.

W momencie, kiedy otrzymuję od urzędu taką uwagę do scenariusza, jako normalnie myślący człowiek zakładam, że skoro to urząd wytypował te firmy, to urząd wie o nich dużo, jest z nimi w kontakcie i coś z nimi ustalał na początku projektu, czyli kilka miesięcy wcześniej. Okazało się, że nie – że to były ujęcia wymyślone przez pracownika działu marketingu urzędu, które kompletnie nie miały pokrycia z rzeczywistością.

I mało tego: na pięć scenariuszy w trzech albo czterech występował ten problem, czyli nie dało się ich zrealizować. Straciliśmy tygodnie – bardzo ważne tygodnie tego projektu – na to, aby odbijać się zupełnie bezsensownie mailami na temat scenariuszy, które finalnie nie były możliwe do zrealizowania. Mam nawet notatkę, w której napisałem, że pisanie tych scenariuszy zajęło pięć tygodni.

Przez to zostało bardzo mało czasu na nagrania, kalendarz był bardzo ciasny, a jak dobrze wiecie, nagrania to jedno, ale potem jest proces postprodukcji. I mało tego – proces kolaudacji, czyli zmian w gotowych montażach, potrafi trwać dość długo. A przypomnę, że projekt miał się zakończyć pod koniec roku, czyli w grudniu, a ja zostałem do niego zaangażowany na samiutki koniec października, czyli miałem na wszystko dwa miesiące. Jeżeli scenariusze były pisane przez pięć tygodni, to łatwo policzyć, że zostały mi trzy tygodnie na zrobienie pięciu filmów, które w tym czasie powinny jeszcze zostać zaakceptowane przez urząd.

Surówka, której nikt nawet nie pobrał

Na jakimś etapie tego projektu otrzymałem prośbę o udostępnienie surówki do wglądu. Normalnie takich rzeczy raczej się nie robi, a jeżeli już, to za pomocą specjalnych narzędzi. Tutaj dostałem prośbę o przesłanie plików. Z racji tego, że pracuję na kamerach filmowych, w tym na kamerze RED, poświęciłem czas na to, aby przygotować pliki proxy – bardzo lekkie, do szybkiego pobrania, żeby na pewno działały na komputerach urzędników. Jako dobry wykonawca, bo najczęściej staram się być dobry, uprzejmy i profesjonalny niezależnie od tego, jak projekt się toczy, spełniłem tę prośbę.

I teraz: z racji tego, że do wymiany plików używam Dropboksa, mam dostęp do bardzo fajnej funkcji – mogę być powiadomiony o tym, czy pliki zostały pobrane przez osobę, do której zostały wysłane. Pewnie już się domyślacie. Tak, dokładnie. Pliki nie zostały pobrane ani razu. Poświęciłem swój czas, poszedłem im na rękę, a w finale nawet tego nie pobrali. Nie będę tego jakoś szczególnie komentował – mogę tylko powiedzieć, że jest to totalnie niepoważne.

„Nie wnikam, kto mówi prawdę”

Na dalszym etapie projektu doszło do sytuacji na tyle absurdalnej, że kiedy teraz czytam swoją notatkę, sam nie mogę uwierzyć w to, co jest tam napisane – mimo że dokładnie to się stało i byłem częścią tej sytuacji.

Jedna z firm – przypomnę, robiłem pięć filmów o pięciu firmach – po prostu bezczelnie nakłamała na mój temat, mówiąc, że nie mogliśmy nagrywać, bo ja pojechałem sobie na urlop. Taką informację otrzymałem od pracownika urzędu. Odpisałem na tego maila, że to nieprawda: cały czas pracuję nad tym projektem, umawiam się z firmami, w przypadku niektórych filmów już trwa postprodukcja, a wszystkie te firmy otrzymały ode mnie link do wglądu do mojego kalendarza.

O ile samo kłamstwo to jedno, o tyle odpowiedź pracownika działu marketingu całkowicie zwaliła mnie z nóg. Cytuję: „Takie informacje otrzymałam od firmy, nie wnikam, kto mówi prawdę”.

Projekt za setki tysięcy finansowany z naszych podatków, a pracownik działu marketingu urzędu mówi, że nie wnika, kto mówi prawdę. To był dla mnie gigantyczny cios, wręcz zniewaga – tym bardziej, że kiedy napisałem do tej pani, że to nieprawda, załączyłem zrzuty ekranu z mojej korespondencji mailowej z przedstawicielem tamtej firmy. „Nie wnikam, kto mówi prawdę”. To kto ma w to wnikać? I co dalej, skoro nie mamy nagrań jednej firmy, bo najpierw nie odpisywała, zwlekała, ghostowała mnie, odpisała raz, a na końcu, nie informując mnie o czymkolwiek, pisze do urzędu, że miałem urlop, więc nie mogliśmy nagrywać z mojej winy?

Ta firma ostatecznie wycofała się z projektu. Koniec końców wyszło, że czas poświęcony na napisanie scenariusza o tej firmie i cały czas poświęcony na komunikację mailową z nią – raczej jednostronną, głównie z mojej strony – okazał się zupełną stratą czasu.

Ujęcia z drona wymagane na etapie kolaudacji

Kolejny punkt na mojej liście absurdów związanych z tym projektem. Absolutny hit. Ostatecznie zrobiłem cztery filmy, nie pięć. Po ich montażu i oddaniu do wstępnej rewizji dostałem w odpowiedzi, że filmy powinny zawierać ujęcia z drona. Ciekawostka: ja nawet nie posiadałem drona. Nie mówiąc już o licencji na latanie dronem.

Czujecie to? To raczej informacja, która powinna zostać mi dostarczona jeszcze przed wyceną filmów, jeszcze przed zdecydowaniem, że w ogóle chcę się podjąć tego projektu. A ja na etapie kolaudacji, kiedy mam gotowe filmy, otrzymuję informację, że projekt tego wymaga – że jest spisane, że wszystkie filmy muszą mieć ujęcia z drona.

Co zrobiłem? Z racji tego, że jestem rzetelny, uprzejmy i profesjonalny, wydałem prywatne pieniądze na to, żeby kupić drona. Kupiłem DJI Mini 4 Pro za 5,5 tysiąca i zrobiłem dogrywki. Dodam, że niektóre nagrania nie były w moim mieście, tylko w województwie – na niektóre lokacje musiałem dojechać nawet 2–2,5 godziny w jedną stronę. Pojechałem, zrobiłem dogrywki, umieściłem ujęcia dronowe w filmach.

I koniec końców doszło do kolejnych dwóch absurdów. Po pierwsze: kiedy dostałem informację, że filmy mają mieć ujęcia z drona, miałem już wgląd do filmów innych wykonawców. Przeglądając je, okazało się, że jeden wykonawca miał do zrobienia sześć filmów i w trzech z sześciu nie ma ujęć z drona. To w końcu te ujęcia muszą tam być, bo tego wymaga projekt, czy nie? Podałem to oczywiście jako argument i w odpowiedzi otrzymałem, że „tam nie pasowały” i „były brzydkie”. Czyli ja, mając na stole 40 tysięcy netto, wydaję 5,5 tysiąca na drona, który w ogóle nie był w planie, i dostaję informację, że w sumie ten dron tam nie musi być – bo koniec końców decyduje o tym pracownik działu marketingu w urzędzie, mimo że projekt to nakazuje.

I oczywiście, jak się domyślacie, drugi absurd jest taki, że w części moich filmów kazali drona usunąć. Gdybym to wiedział, najprawdopodobniej bym tego drona nie kupił, tylko postarałbym się go wypożyczyć – chociaż w moim mieście o takie rzeczy bardzo trudno. Coś bym wymyślił. A tak po prostu kupiłem drona, którego przez ostatnie dwa lata użyłem dokładnie raz. Wydałem pieniądze zupełnie bez sensu. Z drugiej strony fajnie, że mam tego drona, bo czasami lepiej go mieć niż nie mieć – jak wpadnie projekt, który będzie go wymagał, po prostu go użyję.

Kolaudacja, czyli créme de la créme absurdu

A teraz przechodzimy do czegoś, co spędza sen z powiek każdemu montażyście – do kolaudacji, czyli do wprowadzania zmian w gotowych montażach, w ich pierwszych wersjach wyjściowych. Celowo nie używam słowa „poprawka”, bo to jedno z tych słów – tak samo jak „powinno” – którego po prostu nie trawię. „Poprawka” w swojej definicji mówi nam o tym, że został popełniony błąd, więc trzeba coś poprawić. Ja lubię używać słowa „zmiana”, bo po prostu wprowadzamy zmiany.

Pierwszym punktem kolaudacji jest oczywiście muzyka. Tutaj było bardzo ciekawie, na dwóch poziomach. Pierwszy poziom był taki, że muzyka była oceniana przez pracownika urzędu bardzo subiektywnie. Dostawałem informację, a dokładniej wytyczną, że muzyka, której użyłem, jest za mało energetyczna i dynamiczna. I uwaga, disclaimer: w kilku filmach użyłem muzyki z gitarami, takiego nowoczesnego, digitalowego rocka. Łatwo dojść do wniosku, jakim cudem muzyka, w której jest gitara elektryczna, nie jest wystarczająco energetyczna. Oczywiście utwory, które dobrałem, były energetyczne i to bardzo – tylko pracownik ocenił je mocno subiektywnie. Jego zdaniem, do którego ma jak najbardziej prawo, nie były energetyczne. Obiektywnie były, i to bardzo.

Mało tego, kolejna rzecz związana z muzyką: oglądając filmy innego wykonawcy, w pięciu z sześciu filmów miał on muzykę melancholijną. I znów – czy tamten wykonawca był lepiej traktowany z jakiegoś powodu? Nie wiem, choć się domyślam. Bo nie musiał mieć drona, nie musiał mieć energetycznej muzyki. A ja musiałem, mimo że w niektórych przypadkach kompletnie nie pasowała. Ogólnie w czasie trwania tego projektu miałem kilkakrotnie poczucie, że ci ludzie się na mnie wyżywają z jakiegoś powodu – mimo że oglądając filmy innych wykonawców, subiektywnie, pod kątem jakości produkcyjnej, moje filmy zjadały tamte. Cały ten projekt robiłem na REDzie.

Nowe sceny i sprzeczne zmiany od kolejnych pracowników urzędu

Kolejna rzecz związana z kolaudacją – absolutny hit – to to, że na etapie wprowadzania zmian pracownik urzędu wymyślał ujęcia i sceny, które powinny znaleźć się w filmie. Super, nie? Po co te scenariusze? Po co w ogóle je pisaliśmy? Miałem taką sytuację, że był film opowiadający o firmie z pewnego miasta, wszystkie ujęcia zostały zrealizowane zgodnie ze scenariuszem, punkt po punkcie, wszystkie w ramach tej firmy, w jej wnętrzach – a ja na etapie kolaudacji otrzymuję informację, że film powinien, znów to piękne słowo, zawierać scenę, w której właściciel firmy przechadza się po mieście i się rozgląda. Tak, dobrze myślicie – nie było tego w zaakceptowanym scenariuszu.

I kolejna rzecz jest absolutnie mistrzowska, bo nawet gdybyście się bardzo postarali, nie zgadlibyście, do czego dalej doszło. Cały czas nad zmianami w montażu pracowałem z jednym pracownikiem urzędu, który po prostu któregoś dnia zniknął i przestał się odzywać. Dostałem maila od zupełnie innej osoby, która pracuje w tym samym dziale, w tym samym urzędzie – że ona teraz przyjmuje projekt. I od tej osoby dostałem kolejną listę zmian w gotowych filmach. Zmian, które przeczyły zmianom, które już wprowadziłem na prośbę poprzedniego pracownika. No i co? Wprowadziłem te zmiany.

Po czym to nie koniec, ponieważ ta osoba, czyli pracownik numer dwa, również zniknęła pod sam koniec. I dzień po terminie, w którym filmy były już oddane, odzywa się trzeci pracownik i pisze, że w sumie to oni by chcieli inną muzykę. Muzykę, która została zaakceptowana przez pracownika numer dwa.

Czy to nie jest wspaniałe? Pracuję około miesiąca z jedną osobą, po czym do akcji wkracza druga, która de facto pluje na pracę swojego kolegi czy koleżanki z pracy, wprowadza swoje zmiany, akceptuje muzykę – po czym do akcji wkracza trzecia osoba, która robi dokładnie to samo, jednocześnie prosząc o zmianę muzyki, która została już zaakceptowana. To był moment, w którym naprawdę się przeżegnałem. Patrzyłem na ten ekran i nie mogłem uwierzyć w to, co czytam. I po raz kolejny dotarło do mnie, jak bardzo potrafią być marnowane pieniądze z naszych podatków. Sam projekt nie jest zły, ale to, w jaki sposób był prowadzony i ile tam pieniędzy poszło w błoto – to wszystko można było zrobić kilkukrotnie taniej i lepiej. Musiałem chyba miesiąc odpocząć psychicznie po tym, co się tam stało: nieprzespane noce, miliony zmian i te wszystkie absurdy.

Wisienka na torcie: niesprawiedliwa ocena mojej pracy

Po pięciu czy sześciu turach zmian dostałem w mailu informację od tej trzeciej osoby, że moje filmy odstają poziomem od innych wykonawców – w rozumieniu, że są gorsze. I to było niemiłe. Nie chodzi o to, czy informacja zwrotna powinna być miła, czy nie – moim zdaniem nie powinna być nastawiona na to, żeby być miła, tylko powinna opierać się na rzetelnej, najlepiej obiektywnej ocenie stanu faktycznego. Tylko że stan faktyczny był taki, że te filmy nie były już moje.

Nie były moje praktycznie od samego początku. Po pierwsze, scenariusze przeszły tyle zmian, że finalne, zaakceptowane scenariusze nie przypominały absolutnie w niczym moich scenariuszy. Po drugie, większości z tych scenariuszy nie dało się nawet zrealizować – tu przypomnę przykład z szefem, który miał się przechadzać po magazynie i pomagać pracownikom pakować paczki, gdzie na miejscu okazało się, że szef nie ma magazynu ani pracowników i rzadko wysyła paczki. Po trzecie, na etapie kolaudacji tych zmian otrzymałem tak dużo, że po ich wdrożeniu to już kompletnie nie były moje filmy. Czyli patrząc na to rzetelnie, ta pani tak naprawdę oceniła pracę swoich dwóch koleżanek z pracy – pracownika numer jeden i pracownika numer dwa.

2000 zł kary za każdy dzień po terminie i brak umowy

Na sam koniec coś, co też jest wspaniałe. Firma, której byłem podwykonawcą, odezwała się do mnie – a nie odzywała się praktycznie przez cały ten proces – i powiedziała: „Słuchaj, Igor, możemy mieć potencjalne problemy, bo to wszystko bardzo się przeciąga i najprawdopodobniej dojdzie do sytuacji, w której nie oddamy tych filmów na czas”. Na horyzoncie zaczął pojawiać się wątek kar za niedotrzymanie terminu. I uwaga: kara wynosiła 2000 zł netto za każdy jeden dzień po terminie.

Ale to był etap pracy nad tym projektem, z którym miałem totalny luz. Wiecie dlaczego? Dlatego, że nie miałem z nikim podpisanej umowy. Z nikim. Ani z firmą, której byłem podwykonawcą, ani z kolegą, który mnie do tego projektu polecił, ani oczywiście z urzędem. Ja faktycznie nie istniałem w tym projekcie.

Kolejny absurd i taka tłusta kropka na koniec: jak oni mogli w ogóle do tego dopuścić? Przy projekcie za kilkaset tysięcy złotych jakiś ziomek robi filmy, a formalnie nie istnieje w tym projekcie. Przypomnę, że filmy zostały oddane na czas. Ale po terminie napisał do mnie urząd jeszcze z prośbą o zmiany, po czym zagroził mojemu klientowi, czyli firmie, której byłem podwykonawcą, karami. Z jednej strony do mnie piszą „prosimy wprowadzić jeszcze zmiany”, a z drugiej grożą mojemu klientowi. Coś niebywałego.

Czego nauczył mnie ten projekt

Kiedy teraz o tym myślę po tych dwóch latach, podejrzewam, że duża część z Was złapała się za głowę co najmniej kilka razy podczas słuchania tego odcinka. A pomyślcie, że ja to przeżyłem. To były chyba trzy najgorsze miesiące mojej kariery. Nigdy nie miałem tak złego projektu wideo i nigdy już na pewno nie będę miał, bo on mnie dużo nauczył.

Gdybym miał powiedzieć, co dobrego wydarzyło się dzięki temu projektowi, to właśnie to, że mocno rozwinąłem się w podejściu do preprodukcji, do dobrego wywiadu z klientem i do podpisywania umów. Mało tego – gdybym dostał wzór umowy przed projektem i zobaczył, że w ramach moich obowiązków jest napisanie scenariuszy do konkretnego dnia, to po prostu bym jej nie podpisał i w ten projekt nie wszedł. Ta umowa by mnie uratowała.

Mądry Polak po szkodzie. Uczymy się na swoich błędach. Mam nadzieję, że Wy też wyciągnęliście z tego odcinka, czyli z mojego doświadczenia, możliwie jak najwięcej. Życzę Wam, żebyście nigdy nie trafili na takiego klienta – mam na myśli oczywiście urząd, a nie mojego realnego klienta, dla którego byłem podwykonawcą, bo on był bardziej pośrednikiem. On był z boku, zapłacił mi bardzo szybko, przelew dostałem chyba po dwóch czy trzech dniach. Natomiast klient końcowy, czyli w tym przypadku urząd, był najgorszym klientem w moim życiu i nikomu takiego nie życzę. Do usłyszenia w kolejnym odcinku!